فروشگاه اینترنتی

طراحی سایت فروشگاهی؛ راهنمای تصمیم پیش از سفارش

انتخاب زیرساخت درست برای فروشگاه اینترنتی، جلوی دوباره‌کاری و اتلاف بودجه در مسیر رشد کسب‌وکار را می‌گیرد.

انتشار
به‌روزرسانی
زمان مطالعه
۷ دقیقه

خلاصهٔ این مقاله با:

تصویر مفهومی: طراحی سایت فروشگاهی؛ راهنمای تصمیم پیش از سفارش
فهرست مطالب

پیش از سفارش طراحی سایت فروشگاهی سه چیز را روشن کنید: چند محصول دارید، چطور ارسال می‌کنید و قیمت‌گذاری‌تان چقدر پیچیده است. جواب این سه، روش ساخت را تعیین می‌کند: قالب آماده، توسعه روی یک سیستم رایج یا کدنویسی اختصاصی. انتخاب اشتباه گران تمام می‌شود.

این راهنما برای پیش از اولین جلسه با طراح است. اگر جواب این پرسش‌ها را از قبل داشته باشید، پیشنهادهایی که می‌گیرید قابل مقایسه می‌شوند. اگر نداشته باشید، هر طراح چیز دیگری فرض می‌کند و قیمت‌ها هم کنار هم معنا ندارند. مسیرهای ساخت را در صفحهٔ طراحی سایت فروشگاهی هم می‌توانید ببینید.

چند پرسش دیگر را هم همین حالا جواب بدهید. به مشتری نهایی می‌فروشید یا به همکار و عمده‌فروش؟ کالای فیزیکی است یا فایل دانلودی؟ قرار است فروشنده‌های دیگر هم در سایت شما کالا بگذارند؟ جواب هر کدام مسیر را عوض می‌کند.

مدل فروش و تعداد محصول؛ نقطهٔ شروع تصمیم

حجم کاتالوگ و روش ارسال بیشترین اثر را روی ساختار فروشگاه دارند. این مرزها تقریبی‌اند. مهم‌تر از عدد، این است که مدیریت کالا روزانه چقدر کار دارد.

فروشگاه کوچک؛ چند ده تا حدود صد محصول

اگر تازه می‌خواهید فروشگاه اینترنتی در ایران راه بیندازید و محصول کمی دارید، انبارداری پیچیده و اتصال به نرم‌افزار حسابداری لازم نیست. تمرکز را بگذارید روی سرعت راه‌اندازی، صفحهٔ محصول خوب و مسیر خرید کوتاه. قالب آمادهٔ استاندارد برای این مرحله معمولاً کافی است.

مثلاً یک فروشگاه شمع دست‌ساز با سی محصول. چیزی که لازم دارد عکس خوب، درگاه و پیامک وضعیت سفارش است. فیلتر چندلایه و پنل فروشنده برایش فقط هزینهٔ اضافه است.

فروشگاه در حال رشد؛ چند صد محصول

با چند صد محصول، دسته‌بندی تودرتو و فیلتر رنگ و سایز و برند لازم می‌شود، چون خریدار دیگر حوصله ندارد صفحه به صفحه همهٔ کالاها را ببیند تا شاید به چیزی که می‌خواهد برسد. روش‌های ارسال هم معمولاً بیشتر می‌شوند: پست پیشتاز، پیک درون‌شهری و باربری برای کالای حجیم. موجودی هم دیگر با یادداشت دستی جور نمی‌شود.

این‌جا گره کار است. قالبی که برای سی محصول خوب بود، حالا با افزونه‌های پشت‌سرهم وصله‌پینه می‌شود. اگر می‌دانید ظرف یکی دو سال به این حجم می‌رسید، از اول روشی را انتخاب کنید که امکان توسعه دارد.

فروشگاه بزرگ و بازارچهٔ چندفروشنده

کاتالوگ چند هزار محصولی یا سایتی که چند فروشنده در آن کالا می‌گذارند، داستان دیگری است. هر فروشنده پنل جدا، تسویه‌حساب جدا و گزارش جدا می‌خواهد. بار سرور هم در روزهای حراج خیلی بیشتر از روزهای عادی است. این نوع پروژه معمولاً به طراحی سایت اختصاصی نیاز دارد.

یک هشدار بدهم. بازارچهٔ چندفروشنده را با فروشگاه معمولی مقایسه نکنید. این دو از نظر حجم کار، دو پروژهٔ متفاوت‌اند. اگر هنوز یک فروشندهٔ دیگر هم ندارید، اول فروشگاه خودتان را راه بیندازید.

امکاناتی که پیش از سفارش باید مکتوب کنید

بیشتر افزایش هزینه در میانهٔ پروژه از امکاناتی می‌آید که اول گفته نشده‌اند. فهرست را بنویسید و جلوی هر مورد بنویسید «لازم» یا «بعداً». بعضی از این‌ها در هر فروشگاهی هستند و بعضی کدنویسی جدا می‌خواهند:

  • جست‌وجو و فیلتر محصولات، و این‌که بر اساس کدام ویژگی‌ها.
  • مسیر پرداخت یک‌صفحه‌ای و ثبت‌نام با کد پیامکی.
  • پیامک خودکار برای تأیید پرداخت، ارسال و کد رهگیری.
  • کد تخفیف ثابت، درصدی و شرطی، مثلاً ارسال رایگان بالای یک مبلغ.
  • محاسبهٔ هزینهٔ ارسال بر اساس وزن و شهر مقصد.
  • حساب کاربری با تاریخچهٔ سفارش‌ها.
  • دادهٔ ساخت‌یافتهٔ محصول برای نمایش قیمت و موجودی در نتایج جست‌وجو.
  • قیمت جدا برای همکار یا خریدار عمده، اگر چنین مشتری‌ای دارید.

مورد آخر زیاد فراموش می‌شود. قیمت دوگانه برای مشتری عادی و همکار در خیلی از قالب‌ها نیست و بعداً اضافه کردنش گران‌تر از اول است. برای اولویت‌بندی این فهرست، امکانات ضروری سایت فروشگاهی را ببینید.

قالب آماده یا ساخت اختصاصی؛ مقایسهٔ روش‌ها

روش ساخت هم روی زمان اثر دارد و هم روی هزینه. در ساخت اختصاصی دست طراح برای هر امکانی باز است. در عوض زمان و پول بیشتری می‌برد.

مقایسهٔ روش‌های ساخت سایت فروشگاهی

برای دیدن همه ستون‌ها، جدول را به چپ بکشید.

موضوعقالب آماده یا سیستم رایجساخت اختصاصی
زمان راه‌اندازیاز چند روز تا چند هفتهمعمولاً چند ماه
افزودن امکان تازهمحدود به قالب و افزونه‌هاهر امکانی، با هزینهٔ کدنویسی
هزینهٔ شروعکمتربیشتر
امنیتبه به‌روزرسانی منظم قالب و افزونه‌ها وابسته استبه کیفیت کد و نگهداری تیم سازنده وابسته است
مناسب برایفروشگاه کوچک و شروع سریعکاتالوگ بزرگ، قیمت‌گذاری پیچیده، چند فروشنده
خلاصهٔ تصویری: طراحی سایت فروشگاهی؛ راهنمای تصمیم پیش از سفارش

در هر دو روش، سرعت صفحه‌ها را بسنجید. گوگل سه معیار اصلی تجربهٔ کاربر را در صفحهٔ Web Vitals در web.dev معرفی کرده است: سرعت نمایش محتوای اصلی، پاسخ به کلیک و ثبات چیدمان صفحه. از طراح بخواهید پیش از تحویل این سه را روی گوشی نشان بدهد.

بودجه و زمان؛ گزینهٔ کم‌هزینه و محدودیت‌هایش

ارزان‌ترین راه همیشه بهترین نیست. ولی برای شروع اغلب کافی است، به شرط این‌که بدانید دقیقاً چه چیزهایی را در ازای قیمت کمتر از دست می‌دهید و آیا تا یکی دو سال آینده به همان‌ها نیاز پیدا می‌کنید یا نه. خیلی از طراح‌ها یک گزینهٔ آماده و یک مسیر اختصاصی پیشنهاد می‌دهند. فرق این دو را بدانید.

در جنیس (Genius CS)، گزینهٔ کم‌هزینه پکیج آمادهٔ ۶ روزه با قیمت نهایی ۳۵ میلیون تومان است. این پکیج بر پایهٔ قالب‌های اختصاصی خود جنیس ساخته می‌شود و ۶ روز کاری پس از پرداخت کامل و دریافت همهٔ مطالب سایت تحویل می‌شود. محدودیتش این است که مرحلهٔ طراحی اختصاصی در فیگما ندارد و امکاناتش همان امکانات قالب است. برای فروشگاه کوچکی که می‌خواهد زود شروع کند مناسب است. برای قیمت‌گذاری دوگانه یا چند فروشنده نه. مسیرهای اختصاصی در صفحهٔ تعرفه‌ها آمده است.

یک نکته دربارهٔ زمان: «۶ روز» از وقتی شروع می‌شود که همهٔ مطالب رسیده باشد. در عمل، تأخیر بیشتر پروژه‌ها از آماده نبودن عکس و توضیح محصولات است، نه از طرف سازنده. پیش از سفارش، دست‌کم ده محصول اول را کامل آماده کنید.

مسیر اجرای پروژه؛ از ایده تا فروش اول

ترتیب درست جلوی دوباره‌کاری را می‌گیرد. این گام‌ها در بیشتر پروژه‌های فروشگاهی تکرار می‌شوند:

  1. نیازسنجی: دسته‌بندی‌ها، روش‌های ارسال و مسیر خرید روی کاغذ مشخص می‌شود.
  2. طراحی صفحه‌ها: صفحهٔ اصلی، دسته، محصول و سبد خرید طراحی و پیش از کدنویسی تأیید می‌شود.
  3. ساخت: طرح تأییدشده به سایت واقعی تبدیل می‌شود.
  4. راه‌اندازی روی سرور: اتصال دامنه، فعال‌سازی SSL و تنظیم هاست.
  5. آزمایش: چند سفارش آزمایشی با درگاه واقعی، بررسی پیامک‌ها و سئوی فنی پیش از راه‌اندازی.
  6. تحویل و آموزش: کار با پنل به کسی که هر روز سفارش‌ها را مدیریت می‌کند آموزش داده می‌شود.

گام پنجم مهم است. سفارش آزمایشی را با گوشی و از شهری غیر از شهر خودتان ثبت کنید تا محاسبهٔ هزینهٔ ارسال هم آزموده شود. راهنمای گوگل برای سئوی فروشگاه‌های اینترنتی هم بخشی دربارهٔ راه‌اندازی سایت تازه دارد که پیش از انتشار ارزش خواندن دارد.

جمع‌بندی

طراحی سایت فروشگاهی با سه پرسش شروع می‌شود: چند محصول، چه روش ارسالی و چه قیمت‌گذاری‌ای. بعد فهرست امکانات را مکتوب کنید و روش ساخت را بر اساس آن انتخاب کنید. زمان و بودجه را هم واقع‌بینانه ببینید.

رایج‌ترین اشتباه این است که روش ساخت را بر اساس قیمت انتخاب کنید و فهرست امکانات را بعد از قرارداد بنویسید. نتیجه‌اش هزینه‌های اضافهٔ میانهٔ پروژه است یا سایتی که یک سال بعد باید از نو ساخته شود. راه پرهیز ساده است. پیش از گرفتن هر پیشنهاد قیمت، فهرست امکانات را با «لازم» و «بعداً» بنویسید و همان برگه را به همهٔ طراح‌ها بدهید.

پرسش‌های رایج

آیا پیش از کدنویسی می‌توانیم طرح صفحه‌های سایت فروشگاهی را ببینیم؟

در پروژه‌های اختصاصی معمولاً بله؛ طرح صفحه‌ها اول طراحی و تأیید می‌شود. در پکیج‌های آماده که بر پایهٔ قالب ساخته می‌شوند، این مرحله نیست.

برای فروشگاه اینترنتی قالب آماده بهتر است یا طراحی اختصاصی؟

برای فروشگاه کوچک و شروع سریع، قالب آماده کافی است. برای کاتالوگ بزرگ، قیمت‌گذاری دوگانه یا چند فروشنده، ساخت اختصاصی منطقی‌تر است.

طراحی سایت فروشگاهی چقدر زمان می‌برد؟

به روش ساخت و امکانات بستگی دارد. پکیج آمادهٔ جنیس ۶ روز کاری پس از پرداخت کامل و دریافت همهٔ مطالب تحویل می‌شود. پروژه‌های اختصاصی زمان بیشتری برای طراحی و ساخت می‌خواهند.

پیش از سفارش سایت فروشگاهی چه چیزهایی را آماده کنیم؟

فهرست امکانات با اولویت، دسته‌بندی محصولات، روش‌های ارسال و عکس و توضیح دست‌کم ده محصول اول. مدارک اینماد را هم زودتر بررسی کنید.

هزینهٔ هاست و دامنهٔ فروشگاه اینترنتی در سال اول با کیست؟

در پلن‌های جنیس، هاست و دامنهٔ سال اول، SSL و سئوی فنی در قیمت پلن هست. برای سال‌های بعد، تمدید جداگانه است.

منابع

  1. SEO Best Practices for Ecommerce Sites، Google Search Central، به‌روزرسانی ۱۹ آذر ۱۴۰۴
  2. Web Vitals، web.dev، به‌روزرسانی ۱۰ آبان ۱۴۰۳